Odsłuchaj
Polish Czech English German Russian Slovak Ukrainian

Rolnictwo Powiatu Jasielskiego

ROLNICTWO

W powiecie jasielskim przeważają gleby dobre, jednak ich jakość znacząco obniża zakwaszenie. Około 70% gleb to gleby o odczynie kwaśnym i bardzo kwaśnym. Najbardziej urodzajne gleby występują w dolinach rzek i okolicach Jasła, są to mady. Gleby te są zaliczane do pszenno górskiego i zbożowo górskiego kompleksu przydatności rolniczej, jednak jest ich stosunkowo mało. Na Pogórzu i Beskidzie Niskim przeważają gleby gliniaste. Ogólnie jakość gleb pogarsza się w kierunku południowym. Klimat , jeden z ważniejszych czynników warunkujących opłacalność rolnictwa, jest w obrębie powiatu zróżnicowany. Opady wahają się od 700 mm w rejonie Kotliny Jasielskiej do 800 – 900 mm w Beskidzie Niskim. Rozkład opadów jest niekorzystny, najwięcej bowiem opadów przypada na miesiące letnie, tj. w okresie zbioru siana i zbóż. Okres wegetacji na terenie powiatu jasielskiego waha się od 210 dni w Kotlinie Jasielskiej do 198 dni w Beskidzie Niskim. Poważnym utrudnieniem dla rolnictwa jest także niesprzyjająca rzeźba terenu.

Poniższy wykres przedstawia jakość gleb w powiecie jasielskim.

 

Struktura obszarowa gospodarstw rolnych na terenie powiatu jasielskiego jest bardzo niekorzystna i utrzymuje się w dalszym ciągu, na razie nic nie wskazuje aby ulegała ona odwróceniu. Duże rozdrobnienie gospodarstw rolnych skutkuje niską towarowością gospodarstw a to przekłada się na bardzo słabe wyniki ekonomiczne tychże gospodarstw. Gospodarstwa te produkują w większości na samozaopatrzenie w żywność właścicieli oraz ich rodzin. Konsekwencją dużego rozdrobnienia gospodarstw jest wielokierunkowa, niewyspecjalizowana produkcja. We władaniu indywidualnych gospodarstw rolnych znajduje się ponad 84% powierzchni użytków rolnych powiatu.

Poniższa tabela i wykres charakteryzują gospodarstwa rolne pod względem struktury obszarowej.

Średnia powierzchnia użytków rolnych przypadająca na gospodarstwo rolne w powiecie jasielskim wynosi od 1,40 ha do 1,98 ha. Duże rozdrobnienie gospodarstw rolnych, związane jest z brakiem alternatywnych źródeł utrzymania dla ludności zamieszkującej powiat. Nie bez znaczenia jest także tradycja, która zakłada, że każde gospodarstwo domowe powinno być samowystarczalne.

 

Produkcja roślinna.

W gospodarstwach rolnych dominuje niezmiennie od lat uprawa zbóż i okopowych a w produkcji zwierzęcej chów bydła i trzody chlewnej. Ta utrzymująca się od lat tendencja jest odzwierciedleniem wykorzystywania przez rolników swoich gospodarstw do produkcji żywności na własne potrzeby. W gospodarstwach utrzymywana jest mała liczba zwierząt, co uniemożliwia pozyskiwanie dla przetwórstwa wysokiej jakości, dużych, jednolitych partii surowca. Taka sytuacja pociąga za sobą trudności ze zbytem małych ilości surowca, pomimo jego bardzo dobrej jakości. Jednak od kilku już lat nie obserwuje się spodku w produkcji roślinnej. Produkcja ta ukierunkowana jest przede wszystkim na produkcję pasz i samozaopatrzenie gospodarstw. Brak tendencji spadkowej w produkcji roślinnej potwierdza osiągnięcie stabilizacji w produkcji rolnej, która dostosowała się do istniejącego zapotrzebowania ( podaży ) na produkty rolne.

Poniższe tabele przedstawiają powierzchnię zasiewów głównych zbóż i ziemiopłodów.

Stosowanie nawozów mineralnych w skali powiatu jasielskiego obrazują poniższe wykresy.

 

Produkcja zwierzęca.

W produkcji zwierzęcej dominuje chów bydła i trzody chlewnej oraz drobiu . Rolnicy w większości ukierunkowali produkcję w swoich gospodarstwach na samozao-patrzenie w żywność. Skala produkcji ziemiopłodów wydaje się również to potwierdzać. Mimo dużego wkładu pracy doradców rolnych z Powiatowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Jaśle nie udało się utworzyć w powiecie grup producentów rolnych. Z uzyskanych informacji wynika, że główną przeszkodę stanowią tutaj trudne do przełamania bariery psychologiczne.

Tabela i wykres przedstawiają stan pogłowia zwierząt gospodarskich na terenie powiatu jasielskiego.

 

Produkcja sadownicza.

Gospodarstwa rolne w powiecie zaczynają w ostatnim czasie przejawiać zainteresowanie produkcją sadowniczą i zakładaniem plantacji krzewów i roślin owocowych. Takiej produkcji sprzyjają dobre warunki glebowo klimatyczne w rejonie Jasła, Dębowca i Skołyszyna. Nie bez znaczenia mają tu tradycje sadownicze zarzucone w ostatnim okresie. Na tym polu jest dużo do odrobienia, wydaje się iż sadownictwo i prowadzenie plantacji jagodowych może być przyszłościowym kierunkiem pobudzającym rozwój tych bardzo rozdrobnionych gospodarstw rolnych. Duże znaczenie dla rozwoju sadownictwa ma utrzymanie w dobrej kondycji zakładów przetwórstwa owocowo – warzywnego, jako miejscowej bazy przetwórczej, bazującej na miejscowych surowcach, produkowanych metodami ekologicznymi.

Tabela oraz wykres przedstawiają powierzchnie w hektarach gatunków drzew owocowych

 

 

Wyposażenie gospodarstw rolnych.

Gospodarstwa rolne powiatu jasielskiego posiadają w miarę dobre wyposażenie w budynki i budowle wchodzące w skład gospodarstwa rolnego. Jest to baza w oparciu, o którą można reaktywować w sprzyjających warunkach tak kwitnącą w latach ubiegłych hodowlę.

Tabela i wykres przedstawiają stan wyposażenia gospodarstw w budynki i budowle

 

Gospodarstwa rolne są także nieźle wyposażone w maszyny i urządzenia służące do produkcji rolnej. W ostatnim okresie wzrasta zainteresowania rolników hodowlą bydła mlecznego, świadczy o tym wzrost stanu posiadania przez rolników dojarek i schładzarek do przechowywania w konwiach schłodzonego mleka. Produkcja mleka prowadzona jest w oparciu o stałego odbiorcę surowca. Taka współpraca stwarza warunki dla rozwoju i stabilizacji produkcji mleka w powiecie jasielskim.

Tabela przedstawia poziom wyposażenia gospodarstw w maszyny i urządzenia do produkcji rolnej, wykres obrazuje to w ujęciu procentowym.

Na terenie powiatu jasielskiego znajdują się i funkcjonują trzy targowiska, które służą ludności do prowadzenia handlu towarami rolnymi jaki i przemysłowymi. Właściciele gospodarstw rolnych pozbywają się na nich swoich nadwyżek z pro-dukcji na samozaopatrzenie. Targowisko na terenie Miasta Jasła, tzw. „zielony rynek” zostało dostosowane do wymogów unijnych. Modernizacja targowiska poprawiła warunki do prowadzenia handlu towarami rolnymi. 

 

Kolejny plac targowy wraz zapleczem został zrealizowany w 2013r. ze środków unijnych na terenie miasta Kołaczyce .

Poniższa tabela i wykres przedstawiają stan targowisk w powiecie jasielskim.

 

Leśnictwo i łowiectwo

 

Leśnictwo

Lasy w powiecie jasielskim zajmują ponad 37 % jego powierzchni , w skład których wchodzą lasy : Mazurskiego Parku Narodowego , Państwowego Gospodarstwa Leśnego oraz lasy niestanowiące własności Skarbu Państwa należące do gmin, osób fizycznych i osób prawnych.

Powierzchnia lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa w powiecie jasielskim wynosi na dzień 31 grudnia 2012r. ok. 8677 ha. Nadzór nad lasami realizowany jest bezpośrednio przez Starostę Jasielskiego. Zakres załatwianych spraw obejmuje w znacznym zakresie cechowanie i wydawanie świadectw legalności pozyskania drewna, jak również doradztwo z zakresu hodowli lasu i użytkowania w oparciu o obowiązujące uproszczone plany urządzenia lasu.

Tabela przedstawia rozkład stanu własnościowego lasów niestanowiących Skarbu Państwa w rozbiciu na poszczególne gminy.

 

Na wykresie zobrazowano rozkład lasów poszczególnych grup własnościowych, w ujęciu powierzchniowym.

 

Właściciele lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa prowadzą gospodarkę leśną w oparciu o obowiązujące uproszczone plany urządzenia lasu. W realizowanej gospodarce leśnej dominuje użytkowanie lasu czyli pozyskanie drewna , z przeznaczeniem zarówno na opał jak i na surowiec drzewny wykorzystywany głównie przez ich właścicieli na remonty budynków mieszkalnych i w prowadzonych pracach budowlanych.

Tabela oraz wykres przedstawiają zakres korzystania z lasów przez właścicieli w roku 2012.

 

 

Starostwo Powiatowe w Jaśle realizowało w 2003r. zalesienia gruntów rolnych w oparciu o ustawę z dnia 8 czerwca 2001r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia. Rolnicy wykazywali duże zainteresowania zalesieniem gruntów rolnych niewykorzystywanych rolniczo. Jednak tylko nieliczni skorzystali z dobrodziejstwa ustawy, na drodze stanęły warunki jakie winien spełniać grunt przeznaczany do zalesienia. Największą przeszkodą był jednak brak aktualnych Miejscowych Planów Zagospodarowania Przestrzennego w gminach powiatu. Spore ograniczenie stanowiła także konieczność poniesienia przy zalesianiu nakładów finansowych związanych z sadzeniem sadzonek drzew leśnych na zalesianym gruncie.

W ramach realizowanych zalesień nieodpłatnie rolnicy otrzymywali materiał sadzeniowy i plan zalesienia opracowany przez właściwego terytorialnie nadleśniczego. Należy zaznaczyć, że zalesiania prowadzone w oparciu o tą ustawę, były korzystne dla zalesiających z uwagi na nabycie przez nich praw do comiesięcznej wypłaty ekwiwalentu przez okres 20 lat.

Wykres przedstawia wielkość zalesień zrealizowanych w oparciu o ww. ustawę oraz liczbę rolników korzystających z należnego ekwiwalentu w rozbiciu na poszczególne gminy powiatu jasielskiego.

Powiększa się powierzchnia lasów poprzez systematyczne zalesienia na gruntach o niskich klasach bonitacji , prowadzone przez rolników w ramach programów pomocowych Unii Europejskiej. Z tej formy zalesień skorzystało w latach 2009-2013 ponad. 40 rolników . Łączna powierzchnia gruntów rolnych , które zostały zalesione w tym okresie wyniosła ok. 44 ha.

Łowiectwo

Na terenie powiatu działają także koła łowieckie. Jest ich siedem, prowadzą one gospodarkę łowiecką na dzierżawionych obwodach o łącznej powierzchni 43186 ha. Są to obwody łowiecki polne wydzierżawiane przez starostę. Jedno z kół łowieckich w wyniku korekty granicy województw podkarpackiego i małopolskiego znalazło się w obrębie powiatu tarnowskiego.

Wykres przedstawia powierzchnię kół łowieckich dzierżawiących od Starosty Jasielskiego polne obwody łowieckie.

Uwaga:

Informacja według stanu na m-c listopad 2013r.

Do opracowania wykorzystano :

  • dane statystyczne Głównego Urzędu Statystycznego z Powszechnego Spisu Rolnego przeprowadzonego w 2010r. oraz Narodowego Spisu Powszechnego Ludności i mieszkań,
  • dane własne Starostwa Powiatowego w Jaśle.

 

 

 

 

 

CK Najnowsza galeria

Najnowsza galeria

CK Najnowszy film

Najnowszy film

Odsłuchaj